Op zoek naar perfectie

Op zoek naar perfectie

Op zoek naar perfectie

Als een van de centrale overgangspunten tussen bestuurder en motor speelt het zadel een beslissende rol voor het comfort tijdens het rijden. Met ambachtelijke expertise en moderne technologie worden de Touratech-zadels gemaakt bij Crew68 in de Duitse plaats Murnau.

Voor de leek die het proces bekijkt, ligt een spanning in de lucht als bij een loterijtrekking, wanneer het bovenste vormdeel met licht sissen van het pneumatische systeem omhoogkomt. Volledig ontspannen daarentegen bekijkt Dirk Bendl hetgeen er gebeurt. Hij grijpt in de vorm, pakt er een diepzwarte zadelbodemplaat voor een Yamaha Ténéré 700 uit, laat zijn blik kritisch over het werkstuk gaan en knikt tevreden.

De 52-jarige Bendl is directeur en eigenaar van Crew68, een in de constructie van prototypes, designontwikkeling en kleine series gespecialiseerde onderneming in Murnau in Opper-Beieren, die de zadels voor Touratech produceert volgens strenge kwaliteitseisen. Met de kunststof bodemplaat heeft Dirk een van de drie hoofdonderdelen van elk Touratech-zadel in handen. Een dergelijke bodemplaat, die voor elk motormodel specifiek wordt vervaardigd, is veel meer dan alleen maar de drager voor de beide andere onderdelen, de schuimkern en het overtrek.

Bij de ontwikkeling van een bodemplaat voor het zadel gaat het niet alleen om maximale precisie, die natuurlijk voor de latere pasvorm absoluut noodzakelijk is. Doorslaggevend is ook dat de ontwikkelaars vanaf het begin meedenken over alle mogelijke varianten van het zadel. Want comfortzadels van Touratech zijn voor talrijke motormodellen niet alleen leverbaar in een standaard zithoogte, maar ook in hogere en lagere uitvoeringen voor bestuurders met verschillende lengtes. Een bijzonderheid vormen bovendien de zadels van het type "Rallye". Deze vervangen de tweedelige zadels die bij talrijke fabrikanten van motoren favoriet zijn, door een zowel sportief als ergonomisch vormgegeven eendelig zadel, waardoor de bestuurder juist bij gebruik op onverhard terrein optimale bewegingsvrijheid heeft.

Maar, terug naar het ontwikkelingsproces. Bij het concept van elk nieuw comfortzadel wordt behalve met talloze ervaringsgegevens ook rekening gehouden met individuele indrukken die met het desbetreffende voertuig zijn opgedaan.  Dat betekent dan bijvoorbeeld dat het Touratech-zadel op sommige plaatsen breder uitvalt dan het origineel, storende randen worden vermeden of dat in z'n geheel een iets andere lijn moet worden gekozen.

Wanneer het ontwerp compleet is, worden de maten van het voertuig met de hoogste precisie opgenomen.  Dan begint de constructie van het model. Hierbij worden kunststof elementen gebogen, verlijmd en geplamuurd, totdat er op ambachtelijke wijze een zogenoemd prototype is ontstaan. Afhankelijk van het geplande aantal exemplaren kan van dit prototype direct een vorm voor de serieproductie worden gemaakt of het wordt driedimensionaal gedigitaliseerd. In een CAD-programma worden de gegevens vervolgens gegenereerd voor de gereedschapsbouwer.

Wanneer de vorm is gemaakt kan de serieproductie van de zadelbodemplaten beginnen. Crew68 maakt daarbij gebruik van het beproefde Resin Injection Moulding, ofwel RIM. Bij dit procedé worden twee componenten van een kunsthars met elkaar vermengd en in een vorm gespoten, waar deze snel uitharden. Voor de bodemplaten van de Touratech-zadels hebben de bollebozen bij Crew68 een mengverhouding van de componenten ontwikkeld die de kunststof een hoge stijfheid geeft, maar waarvan de consistentie toch zacht genoeg is om het overtrek op te kunnen vasttacken.

Herstellung der Sitzbankwannen im RIM-Verfahren.
Productie van de zitkuipen volgens het RIM-procédé.

Voordat de zadelbodemplaat naar de volgende productiestap gaat, worden er nog modelspecifiek gefabriceerde elementen zoals bevestigingen of rubber lagers aangebracht. 

Het zadelschuim – meer dan alleen maar luchtbellen

Essentieel voor het comfort van een motorzadel is de kwaliteit van de schuimkern. Dirk Bendl en zijn crew hebben ontelbare uren in de ontwikkeling van het schuim gestoken. De exacte mengverhouding van de beide componenten, de grootte van de poriën en het gebruikte volume – al deze parameters worden heel vaak gevarieerd totdat de perfecte samenstelling van een schuimsoort is gevonden. En daarbij bestaat hét schuim voor Touratech-zadels helemaal niet. Voor elk model wordt een individuele samenstelling ontwikkeld.

Hier wurde ein Sitzbankkern geschäumt.
Het schuimen van een stoelkern.

"Voor de hoge banken is doorgaans een stevigere schuimsoort nodig", licht Bendl toe. Dit is noodzakelijk zodat de kern aan de zijkant niet vervormt, bijvoorbeeld wanneer centrifugaalkrachten op de bestuurder inwerken. Voor lagere zadels is eveneens een wat hardere mengeling nodig. Deze schijnbare paradox ontstaat doordat de vulling met het oog op de geringe dikte anders snel zou doorzitten.

Behalve de mechanische eigenschappen van de schuimkern heeft natuurlijk de vorm ervan veel invloed op de ergonomie, dus op de houding waarmee de bestuurder op de motor zit. De ontwikkelaars vinden vooral een optimale kniehoek belangrijk. Deze kan al naargelang de lengte van de bestuurder en zijn of haar beenlengte door de hoogte van het zadel, de dikte van de schuimkern dus, variëren. Ook de hoek van het zitoppervlak ten opzichte van de horizontale lijn speelt een belangrijke rol. Wanneer het zadel bijvoorbeeld te sterk naar voren helt, glijdt de bestuurder zelfs zonder sterke remmanoeuvres in de loop van de rit steeds verder naar voren. "Bij een ideale zithoek wordt het bekken gekanteld zodat men rechtop zit, waardoor de lendenwervelkolom wordt ontlast", legt Bendl uit. Behalve aan een correcte stand van het bekken – en daarmee aan een gezonde houding van de bestuurder – levert de veerkracht van het schuim een bijdrage tegen doorzitten. Wanneer het schuim zijn vorm behoudt, blijven ook bekken en wervelkolom in hun correcte positie staan. Wanneer het schuim echter in elkaar zakt, zakt ook de bestuurder in elkaar. De ontwikkelaars hechten veel waarde aan de ergonomische vormgeving van het zitoppervlak, hier komt tenslotte het contact tussen bestuurder en machine tot stand. Typisch voor zadels van Touratech is de holle gleuf in het zitoppervlak. Hierdoor wordt het stuitbeen ontlast en het zorgt er in combinatie met een bekken dat rechtop wordt gehouden voor, dat de grootste belasting op de beide zitbotjes ligt.

Die Schaumrezepturen werden modellspezifisch variiert.
De schuimformuleringen worden gevarieerd naar gelang van het model.

De perfecte vorm van de zadelkern voor elke motormodel wordt bepaald in een tijdrovend proces. Hiervoor worden onbewerkte stukken schuim bewerkt met een bandschuurapparaat totdat contour en oppervlak een ideale zitpositie mogelijk maken. Van dit prototype wordt weer een vorm gemaakt voor het standaard schuimen.

Het overtrek – hightech en handwerk

Het laatste belangrijke onderdeel van een Touratech-comfortzadel is het overtrek. "We zijn al heel wat jaren bezig met de ontwikkeling en productie van de bodemplaten en schuimkernen voor de zadels van Touratech. Doordat we nu ook de zadelmakerswerkzaamheden rondom het aanbrengen van het overtrek binnen ons bedrijf uitvoeren, is het complete product van ons afkomstig", licht Dirk Bendl toe. Deze stap werd noodzakelijk, omdat Kahedo, langjarige partner van Touratech bij de zadelproductie, eind vorig jaar zijn deuren sloot. Net als bij veel middenstandsbedrijven werd er geen geschikte opvolger gevonden voor de oprichter en bedrijfseigenaar Karlheinz Dorn. Maar gelukkig is de expertise van de Duitse onderneming die een lange traditie kent, niet verloren gegaan. "We hebben van Kahedo heel veel knowhow op het gebied van zadelovertrekken kunnen overnemen". De kennisoverdracht varieerde van fundamentele kennis tot de ideale plaatsing van de naden en van het gebruik van de meest uiteenlopende materialen tot en met de kneepjes van de zadelmakerij.

Touratech gebruikt standaard zadelovertrekken van de uitvoering "Fresh Touch". Bij dit materiaal verlaagt een oppervlakcoating de temperatuur van het zadelovertrek door reflectie van het infraroodaandeel van het zonlicht met tot wel 10 graden.

Nog meer comfort bij hoge temperaturen biedt het overtrek "DriRide". Hierbij zorgt een membraan ervoor dat vocht van het lichaam door het overtrek wordt afgevoerd en aan de zijkant van het zadel wordt uitgestoten. Natuurlijk zijn ook deze overtrekken net als de Fresh Touch-uitvoeringen 100% waterdicht.

Het aanbrengen van het overtrek is de laatste grote stap in het productieproces van het zadel. Ervaring en fijngevoeligheid zijn nodig om de stoffen strak en zonder vouwen over de kern te trekken. Uiteindelijk wordt het materiaal zorgvuldig op de bodemplaat vastgetackt.

Er worden bij Crew68 ongeveer 600 zadels per maand gefabriceerd. Vanwege het hoge aandeel handwerk zijn van de ontwikkeling, via de fabricage van bodemplaat en schuimkern tot en met de zadelmakerij zeven speciaal gekwalificeerde medewerkers uitsluitend verantwoordelijk voor de Touratech-zadels.

Sorgfältiges Maßnehmen am Motorrad ist eine der Voraussetzungen für optimale Passform und Montierbarkeit der Sitzbank.
Zorgvuldig opmeten op de motorfiets is een van de eerste vereisten voor een optimale pasvorm en monteerbaarheid van het zadel.

"Dankzij de decennialange ervaring die Touratech heeft opgedaan bij de ontwikkeling van zadels, de veelsoortige varianten en onze ambachtelijke productie, krijgen de klanten producten van een zeer hoge kwaliteit die precies op hun behoeften zijn afgestemd", vertelt Dirk Bendl niet zonder trots, terwijl hij een zojuist gefabriceerd zadel kritisch controleert.

Het complete assortiment Touratech-zadels is verkrijgbaar via

shop.touratech.de/fahrzeugausstattung/sitzbaenke.html

Von links: Originalsitzbank einer Yamaha T7, Urmuster der Sitzbankwanne, Touratech Sitzbankwanne, Muster für die Schaumform, geschäumter Kern, fertige Touratech Sitzbank.
Van links: Originele zitting van een Yamaha T7, proefmodel van de zitkuip, Touratech zitkuip, proefmodel voor de schuimvorm, geschuimde kern, afgewerkte Touratech zitkuip.

Hoe Touratech stoelen worden gemaakt:

  1. De lijm wordt op de hoes en de schuimkern gespoten.
  2. De afdekking is klaar voor montage.
  3. Vaste punten zijn gemarkeerd op de schuimkern voor een correcte positionering.
  4. Het heteluchtpistool maakt de hoes soepel.
  5. Er is veel ervaring nodig voor een exacte, kreukvrije bekleding van de zitting.
  6. Zodra de positie correct is, wordt het deksel aan het omhulsel geniet.
  7. Laatste, fijne correcties met behulp van het heteluchtpistool.
  8. Getest en goedgekeurd: na de assemblage, de eindcontrole.
  9. De bekleding van de Touratech stoelen is klassiek bekledingswerk.

Articles 1 à 8 sur un total de 72

 
 
 


Touratech Copyright © 2020